//ΚΟΡΔΟΒΑ ΣΥΝΥΠΑΡΞΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΣΗΣ

ΚΟΡΔΟΒΑ ΣΥΝΥΠΑΡΞΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΣΗΣ

Η  εποχή των Μαυριτανών και ο πολιτισμός τους έχουν αφήσει έκδηλα τα σημάδια τους στην πόλη της Κόρδοβας. Τα ιστορικά μνημεία διατηρούν τη γοητεία και το μυστήριο εκείνης της εποχής. Πύργοι, μιναρέδες, παλάτια, φρούρια, παρατηρητήρια ξεπροβάλλουν μέσα από τα παμπάλαια σπίτια και τους φοίνικες και ιστορούν το πέρασμα αυτού του λαού που ήταν μεν κατακτητής, συγχρόνως όμως προώθησε και τον πολιτισμό και τις τέχνες. Ιδιαίτερη μάλιστα έμφαση έδωσαν, εκτός από τις επιστήμες, και στις τέχνες, και κυρίως στην αρχιτεκτονική, η οποία χάρισε αυτό το ιδιαίτερο χρώμα στην περιοχή.

Την εποχή των Αράβων η Κόρδοβα έφθασε στην κορύφωσή της, για να μετατραπεί σε κέντρο πολιτιστικό, σε γέφυρα πολιτισμού ανάμεσα σε Ανατολή και Δύση, σε πρότυπο ανεκτικότητας και αρμονικής συμβίωσης λαών και πολιτισμών τόσο διαφορετικών μεταξύ τους. Γιατί πουθενά αλλού στην Ευρώπη δεν μπορεί κανείς να συναντήσει αυτό το θαύμα που συναντά κανείς στην Κόρδοβα και γενικά στην Ανδαλουσία, αυτή την απίστευτη συνύπαρξη Ανατολής και Δύσης.

Αυτή η θαυμαστή συνύπαρξη αντικατοπτρίζεται  στο επιβλητικό Τζαμί – Καθεδρικό Ναό (Mezquita Catedral). Σε αφήνει άφωνο η ομορφιά του χώρου τόσο σε επίπεδο αρχιτεκτονικό όσο και διακόσμησης. Υπέροχη τέχνη αραβική που συνυπάρχει όμως αρμονικά με τα χριστιανικά στοιχεία, παράγοντας έτσι ένα αποτέλεσμα μαγευτικό. Αφιερώστε πολύ χρόνο σ’ αυτό τον Ναό, αξίζει τον κόπο.

Λίγο πιο πέρα από το Τζαμί βρίσκεται η μεγάλη Ρωμαϊκή γέφυρα και κάτω από αυτή ο Ποταμός Γουαδαλκιβίρ, ο αγαπημένος ποταμός του Λόρκα, συνεχίζει το ταξίδι του προς τον Ατλαντικό. Πάνω στη γέφυρα το άγαλμα του Αρχάγγελου Ραφαήλ, προστάτη της πόλης. Σύμφωνα με την παράδοση, το 16ο αιώνα, ο Άγιος Ραφαήλ παρουσιάστηκε σε κάποιον ιερέα και του υποσχέθηκε να προστατεύει την πόλη. Και οι Κορδοβέζοι, πιστοί Καθολικοί, όπως και όλοι οι κάτοικοι της Ανδαλουσίας, από τότε έχουν το δικό τους Άγιο, το δικό τους προστάτη. Είναι ωραία η βόλτα στη γέφυρα,  κυρίως το ηλιοβασίλεμα, όταν όλα τα μνημεία που ξεπροβάλλουν  στον ορίζοντα είναι λουσμένα στο  χρυσοκόκκινο φως του δύοντος ήλιου.

Ρωμαίοι, Βησιγότθοι, Άραβες πέρασαν από αυτή την περιοχή, αλλά και Εβραίοι, που έζησαν στις δικές τους γειτονιές, προώθησαν το εμπόριο, συνέβαλαν στην ακμή και τον πλούτο της περιοχής, για να διωχθούν, στη συνέχεια, από τους Καθολικούς βασιλιάδες. Μια βόλτα στη γειτονιά των Εβραίων επιβάλλεται.  Στενά γραφικά σοκάκια, μαυριτάνικες πινελιές και σκαλιστές βρύσες, σφυρήλατες καγκελόπορτες και αβεστωμένοι τοίχοι με κρεμαστές γλάστρες  που οδηγούν σε καταπράσινες εωτερικές αυλές πνιγμένες στα λουλούδια  (πάτιος).

Και φυσικά εκεί θα βρείτε μαγαζάκια με είδη λαϊκής τέχνης, αλλά και ταβερνάκια με το άρωμα και τις νοστιμιές της αναδαλουσιανής κουζίνας. Δοκιμάστε μελιτζάνες με μέλι και το γκαθπάτσο, την κρύα σούπα με λαχανικά, είναι νοστιμότατα.

Η συνύπαρξη διαφορετικών πολιτισμών έχει επιδράσει θετικά και στους ανθρώπους. Χαρούμενοι, επικοινωνιακοί, εξωστρεφείς, είναι έτοιμοι πάντοτε για μια φιέστα, που θα συνοδεύεται ασφαλώς από το αγαπημένο τους φλαμένκο, τον γεμάτο πάθος χορό με τον οποίο εξωτερικεύουν τον πόνο τους αλλά και τη χαρά τους, την ερωτική απογοήτευση αλλά και την ολοκληρωτική κατάκτηση του αγαπημένου προσώπου.  Το Φλαμένκο, το κλάμα της κιθάρας, στοιχεία πολιτιστικά που οι απαρχές τους χάνονται στο βάθος των αιώνων, τόσο ζωντανά όμως σε κάθε εκδήλωση της ζωής των ανθρώπων τούτου του τόπου….

  Ιστορία
Χτίστηκε από τους Ρωμαίους το 152 π.χ.  Σύντομα άκμασε και έγινε πρωτεύουσα της επαρχίας Baetica, η οποία καταλάμβανε περίπου τη σημερινή Ανδαλουσία. Έγινε κέντρο πολιτισμού του Ρωμαϊκού κόσμου και εδώ γεννήθηκε και ο περίφημος ρήτορας, πολιτικός και  φιλόσοφος,  Σενέκας .
Τον 5ο αιώνα την κατέλαβαν οι Βησιγότθοι.
Το 711 την κατέλαβαν οι Άραβες και γρήγορα έγινε η μουσουλμανική πρωτεύουσα της Ιβηρικής Χερσονήσου.

Σημείωσε μεγάλη ακμή το 10ο αιώνα, την εποχή του Αμπντ αρ – Ραχμάντου 3ου, ο οποίος το 929 αυτοανακηρύχτηκε χαλίφης, με αυτόν τον τρόπο έπαψε να είναι υποτελής στους χαλίφηδες της Βαγδάτης.
Τότε χτίστηκαν τεμένη, βιβλιοθήκες, πανεπιστήμιο καθώς επίσης αναπτύχθηκαν και οι τέχνες, όπως η επεξεργασία του δέρματος, η μεταλλουργία και η υφαντουργία. Η αυλή του Αμπντ αρ – Ραχμάν ήταν τόπος συγκέντρωσης εβραίων, αράβων αλλά και χριστιανών λογίων.

Στα τέλη του 10ου αιώνα ένας σκληρός στρατηγός, ο Αλ – Μανσούρ, απέκτησε δύναμη και έκανε επιδρομές στη χριστιανική Ισπανία. Άρχισε επομένως ένας εμφύλιος πόλεμος και εξαιτίας αυτού  του πολέμου η Κόρδοβα άρχισε να παρακμάζει, μέχρι που στις αρχές του 11ου αιώνα το Χαλιφάτο της Κόρδοβας διασπάστηκε σε πολλές μικρότερες πολιτείες.
Το 1069 έγινε μέρος της πολιτείας της Σεβίλλης.

Όταν οι Χριστιανοί με το Φερδινάνδο τον 3ο κατέλαβαν την πόλη, η Κόρδοβα μετατράπηκε σε μια ασήμαντη επαρχία.
Στις αρχές του 19ου αιώνα άρχισε πάλι η ανάπτυξή της.

Αξιοθέατα.
Καθεδρικός Ναός και Μουσουλμανικό Τέμενος. (Catedral Mezquita) Εδώ, στον ίδιο χώρο, συνυπάρχουν ένα μουσουλμανικό τέμενος και ένας χριστιανικός ναός. Σύμβολο της χρυσής εποχής της Κόρδοβα, αποτελεί εξαίρετο δείγμα συνύπαρξης του χριστιανικού με το μουσουλμανικό στοιχείο.

Την κατασκευή του μουσουλμανικού τεμένους άρχισε ο Αμπντ αρ-  Ραχμάν το 785 μ.χ. Στη θέση αυτή που κτίστηκε το τέμενος υπήρχε μια χριστιανική εκκλησία, την οποία μοιράζονταν άραβες και χριστιανοί για τις λειτουργικές τους ανάγκες. Ο Αμπντ αρ – Ραχμάν αγόρασε από τους χριστιανούς το μερίδιό τους στην εκκλησία, για να το μετατρέψει σε  τέμενος. Οι επόμενοι άραβες κυβερνήτες επέκτειναν το τέμενος, για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες του πληθυσμού, που συνεχώς αυξανόταν.

Το 1236, όταν ο Φερδινάνδος πήρε την πόλη, το μετέτρεψε και πάλι σε χριστιανικό Ναό.

Χτισμένος ο Ναός σε τρεις διαφορετικές εποχές, έχει τα σημάδια κάθε εποχής.

Η συνολική έκτασή του είναι 24.000 τ.μ. και περιβάλλεται από ένα τείχος επιβλητικό με τετράγωνους πύργους και περίτεχνες πύλες , ενώ στο εσωτερικό του έχει 850 κολόνες διαφορετικών αρχιτεκτονικών ρυθμών.

Έχει 19 κλίτη που χωρίζονται με μαρμάρινες κολόνες. Αυτές στηρίζουν δυο επίπεδα τόξων, το πρώτο σε σχήμα πετάλου και το δεύτερο ημικυκλικό. Η εναλλαγή των υλικών, τούβλου και πέτρας, και τα χρώματα, άσπρο και κόκκινο, στα δύο επίπεδα των τόξων, δημιουργούν ένα εντυπωσιακό οπτικό αποτέλεσμα.

Το «mihrab», κόγχη που περικλείει την ιερή πέτρα, είναι μια αίθουσα πολυτελώς διακοσμημένη με σκαλιστά μάρμαρα, μωσαϊκά, και γύψινα με σχέδια και γραφήματα αραβικά.

Στον κεντρικό χώρο του τεμένους οι οι χριστιανοί Μονάρχες ανήγειραν το 13ο αιώνα το Μεγάλο Παρεκκλήσι και το βασιλικό Παρεκκλήσι και λίγο αργότερα, το 14ο αιώνα κατασκευάστηκε ένα μεγάλος Καθεδρικός χριστιανικός μέσα στο δάσος από κολόνες. Ξεχωρίζουν από αυτόν τα μπαρόκ στασίδια της χορωδίας και οι δύο άμβωνες, που είναι πλούσια στολισμένοι.

Η αυλή με τις πορτοκαλιές είναι ο κατάλληλος χώρος για ανάπαυση μετά από την επίσκεψη στο εσωτερικό αυτού του μεγαλειώδους μνημείου.

Η Εβραϊκή συνοικία ( La Judería )  Από τη βορειοδυτική γωνία του τεμένους ξεκινά ένας δρόμος, ο οποίος οδηγεί ακριβώς στην εβραϊκή συνοικία της Κόρδοβα. Εκτείνεται από αυτό τη σημείο ως την άκρη των τειχών ή την Πύλη του Αλμοδόβαρ. Οι  Εβραίοι της Κόρδοβα ζούσαν εδώ μέχρι την εκδίωξή τους από τους Καθολικούς βασιλείς το 1492.

Τα στενά, δαιδαλώδη, λευκά δρομάκια, που καταλήγουν σε πανέμορφες αυλές  και οι μικρές πλατείες διατηρούν το άρωμα του παρελθόντος, γι’ αυτό η διαδρομή πρέπει να γίνει με τα πόδια.

Συναγωγή.  Κατασκευάστηκε το 1314. Μαζί με τις δύο άλλες Συναγωγές, που βρίσκονται στο Τολέδο, αποτελούν τις μοναδικές στην Ισπανία, που έχουν διατηρηθεί μέχρι τις μέρες μας. Υπήρξε Ναός των εβραίων μέχρι το 1492, όταν έλαβε χώρα ο διωγμός τους από τους καθολικούς βασιλείς.

Αλκαζάρ των Χριστιανών μοναρχών ( Alcazar de los reyes Cristianos) Βρίσκεται δίπλα στον ποταμό Γουαδαλκιβίρ.
Παλάτι και Κάστρο συγχρόνως με ισχυρά τείχη, το οικοδόμημα αυτό φανερώνει μεγάλο μέρος  από την ανάπτυξη της αρχιτεκτονικής στην Κόρδοβα. Ρωμαϊκά στοιχεία και βησιγοτθικά συνυπάρχουν με αυτά που έχουν αραβική προέλευση, αφού ήταν ο χώρος που προτιμούσαν οι κυβερνήτες της Κόρδοβα

.Όταν το 1236 η πόλη κατακτήθηκε από το Φερνινάνδο τον 3ο, το κτίριο, που αποτελούσε τμήμα του αραβικού παλατιού, καταστράφηκε ολοσχερώς.

Η ανακατασκευή του άρχισε το 1382, με διαταγή του Αλφόνσο ΧΙ, ενώ αργότερα έγιναν αλλαγές από τους Καθολικούς Βασιλείς, οι οποίοι έζησαν εδώ, όταν  είχαν τη διεύθυνση των τελευταίων στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον των Αράβων, που θα κορυφώνονταν με την κατάληψη της Γρανάδας.Εδώ γεννήθηκαν δύο από τα παιδιά τους και σ΄αυτό το χώρο οργάνωσαν με το Χριστόφορο Κολόμβο τα ταξίδια του, που θα τον οδηγούσαν στην ανακάλυψη της Αμερικής. Μετά την κατάκτηση της Γρανάδας, παραχώρησαν το Οχυρό στο δικαστήριο της Ιεράς Εξέτασης, η οποία το είχε μέχρι την κατάργησή της. Στη συνέχεια έγινε φυλακή, πολιτική και στρατιωτική, για να περάσει αργότερα στη διάθεση του Δήμου  για την φύλαξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της πόλης.

Τα στέρεα  τείχη του με πολεμίστρες και επάλξεις καταλήγουν σε δρομάκια, που ενώνουν τους τέσσερις πύργους.
Στο εσωτερικό του εκτίθενται πολύτιμα αρχαιολογικά ευρήματα, όπως μια ρωμαϊκή σαρκοφάγος του 3ου αι. π.χ. και μια σπουδαία συλλογή ρωμαϊκών μωσαϊκών.
Φημισμένο επίσης είναι το Αλκαζάρ για τους υπέροχους κήπους του, στους οποίους το νερό παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο, στοιχείο της αραβικής παράδοσης.

Δίπλα στους κήπους εκτείνονται υπολείμματα των παλιών τειχών που κάποτε περιέκλειαν όλη την πόλη.

Επίσης πολλές από τις Πύλες των τειχών έχουν καταστραφεί με το πέρασμα του χρόνου, αλλά ακόμα μπορεί κανείς να θαυμάσει μερικές  από αυτές.
La puerta de Sevilla (Η Πύλη της Σεβίλλης) του 10ου αιώνα, με τα δύο ίσα τόξα, και La puerta de Almodóvar (Πύλη του Αλμοδόβαρ), πιθανόν του 14ου αιώνα.

Ρωμαϊκή γέφυρα.( Puente Romano) Χτίστηκε από τους Ρωμαίους και είναι η γέφυρα που ενώνει τις δύο όχθες του Γουαδαλκιβίρ.
Το μήκος της είναι 330 μέτρα, έχει 16 αψίδες και σ’ αυτήν συναντάμε και το άγαλμα του Αγίου Ραφήλ από το 1651, στα πόδια του οποίου πάντοτε καίνε λαμπάδες και κεριά.
Η θέα από τη γέφυρα είναι εκπληκτική. Η Μεθκίτα στο βάθος κλέβει την παράσταση.

Αραβική πόλη. Χτίστηκε από τον Χαλίφη Αμπντ αρ – Ραχμάν τον 3ο στο τέλος του 10ου αιώνα, σε απόστα ση 5 χιλιομέτρων από την Κόρδοβα.
Ο πλούτος της πόλης ήταν εντυπωσιακός, αλλά διατηρήθηκε μόνο για 80 χρόνια, γιατί το 1010 εμφύλιες έριδες οδήγησαν στη διάλυση του χαλιφάτου της Κόρδοαβα, επομένως η πόλη εγκαταλείφθηκε για 1000 περίπου χρόνια.
Οι αρχαιολόγοι πρόσφατα την ανακάλυψαν και αποκατέστησαν ένα μικρό τμήμα της.
Αρχαιολογικό Μουσείο. Θεωρείται από τα πληρέστερα της Ισπανίας. Φιλοξενεί ευρήματα από την προϊστορική εποχή μέχρι το Μεσαίωνα. Οι συλλογές του συνεχώς διευρύνονται.