//Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΤΟ ΜΑΡΟΚΟ

Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΤΟ ΜΑΡΟΚΟ

Παραδοσιακές κατοικίες Riad
Οι κατοικίες αυτές ονομάζονταν Riad, από την αραβική λέξη ryad που σημαίνει κήπος.
Σε αυτήν την τελευταία κατηγορία κατατάσσεται η παραδοσιακή τοπική αρχιτεκτονική, με τις χαρακτηριστικές καμπυλωτές γραμμές της, την περίτεχνη επεξεργασία των υλικών και την έμφαση στη λεπτομέρεια.

Συνήθως, οι περισσότεροι χώροι των κτιρίων, μπορούν ξεκάθαρα να κατηγοριοποιηθούν σε κλειστούς χώρους (υπνοδωμάτια, μπάνιο, κλπ) και σε ανοιχτούς (αυλές, μπαλκόνια,κλπ). Πολλές φορές όμως, η μαγεία της αρχιτεκτονικής βρίσκεται σε εκείνους τους χώρους που ακροβατούν ανάμεσα στο δημόσιο και το ιδιωτικό, ανάμεσα στο υπαίθριο και το κλειστό. Τέτοιοι μαγικοί χώροι είναι και οι εσωτερικοί κήποι των σπιτιών του Μαρόκο.
Αντίθετα τα παράθυρα που βλέπουν προς το δημόσιο δρόμο είναι λιγοστά και μικρά. Οι κατοικίες Riad είναι συνήθως μονώροφες, δηλαδή με ισόγειο και έναν όροφο. Τον όροφο μάλιστα περιτρέχει ένα εσωτερικός, ανοιχτός διάδρομος (μπαλκόνι) που επίσης βλέπει στο αίθριο.

Η διαμόρφωση των κήπων των παραδοσιακών Riad ήταν πολύ απλή. Συνήθως φυτεύονταν τέσσερα δέντρα (πορτοκαλιές ή λεμονιές) στις γωνίες και στο κέντρο τοποθετούνταν ένα σιντριβάνι. Τα υπέροχα αρώματα των εσπεριδοειδών και η δροσιά του νερού, αποτελούσαν και τα κύρια συστατικά της αρχιτεκτονικής. Η απλότητα αυτή βέβαια δεν ακολουθούνταν και στις επενδύσεις, καθώς οι περισσότερες επιφάνειες των δαπέδων, των κυλινδρικών υποστυλωμάτων, των τοίχων, κλπ ντύνονταν είτε με το επίχρισμα Tadelakt είτε με πολύχρωμα, κεραμικά πλακάκια.

Σήμερα, πολλά από αυτά τα κτίρια, έχουν αφεθεί στη φθορά του χρόνου. Διατηρούν όμως ακόμα κάτι από την παλαιά τους αίγλη. Αρκετά, έχουν αποκατασταθεί, ιδιαίτερα στις πόλεις που υποδέχονται τουρίστες όπως στο Μαρακές και στη Φες, είναι επισκέψιμα και επανα-χρησιμοποιούνται ως ξενοδοχεία και εστιατόρια. Για πρακτικούς λόγους, οι οροφές, αρκετών από αυτά τα αίθρια, έχουν στεγαστεί με διαφανείς όμως επιφάνειες, που επιτρέπουν στο φως να εισέρχεται, και έτσι οι κήποι μετατράπηκαν από ανοιχτούς χώρους σε εσωτερικά καθιστικά.
Ολάνθιστοι κήποι με εντυπωσιακή ποικιλία λουλουδιών και εξωτικών δέντρων, φαντασμαγορικά σιντριβάνια που κοσμούν συνήθως το κέντρο τους, ατμοσφαιρικοί φωτισμοί, μεγαλοπρεπείς καμάρες που οδηγούν στο εσωτερικό των κτιρίων, χυτά υφάσματα που διαχωρίζουν τους χώρους προσδίδοντας την αίσθηση της ιδιωτικότητας που τόσο έχουμε συνυφάνει τελευταία με την πολυτέλεια, λεπτοδουλεμένα μάρμαρα, φυσικά υλικά, περίτεχνα ζωγραφισμένα πατώματα και ταβάνια, παραδοσιακά κιλίμια και cozy μαξιλάρες γύρω από τις εντυπωσιακές πισίνες –που προστέθηκαν πρόσφατα– αποτελούν τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα των παραδοσιακών ριάντ

Κάσμπαχ
Το κάσμπαχ ήταν το μέρος όπου κατοικούσε ο τοπικός άρχοντας και σημείο άμυνας όταν η πόλη δεχόταν επίθεση. Χαρακτηριστικό ενός κάσμπαχ είναι τα ψηλά τείχη τα οποία συνήθως δεν έχουν κανένα παράθυρο. Πολλές φορές κτίζονταν στην κορυφή λόφων, καθιστώντας τα ευκολότερα να υπερασπιστούν, ή στην είσοδο λιμανιών.
Η κατασκευή ενός κάσμπαχ ήταν συχνά ένδειξη πλούτου. Σχεδόν όλες οι πόλεις είχαν το δικό τους κάσμπαχ, αφού ήταν απαραίτητο για την υπεράσπιση της πόλης. Όταν άρχισε ο αποικισμός της Βόρειας Αλγερίας, το 1830, υπήρχαν πολλά κάσμπαχ που διατηρήθηκαν για πάνω από 100 χρόνια.
Ανάλογα κτίσματα των κάσμπαχ είναι τα Ισπανικά Αλκαζάμπα (alcazaba) που βρίσκονται στην Ανδαλουσία και τις περιοχές εκείνες της Ισπανίας που έτυχαν Μουσουλμανικής κατοχής.
Παραπλήσια σημασία φέρουν και τα Casbah όπως ονομάστηκαν τα Αλγερινά φρούρια από τους Γάλλους.
Τοποθεσίες
Ksar της Ait-Ben-Haddou
Η Ksar, μια ομάδα πήλινων κτιρίων που περιβάλλεται από ψηλά τείχη, είναι ένα παραδοσιακό προ-Σαχάρας συγκρότημα. Τα σπίτια πλήθος, μαζί με τα οχυρωματικά τείχη, τα οποία ενισχύονται με πύργους γωνία.
Ait-Ben-Haddou, στην επαρχία Ouarzazate, είναι ένα εντυπωσιακό παράδειγμα της αρχιτεκτονικής της νότιο Μαρόκο

Πορτογαλική πόλη του Mazagan (El Jadida)
Η πορτογαλική οχύρωση της Mazagan, τώρα μέρος της πόλης El Jadida, 90 χλμ. νοτιοδυτικά της Καζαμπλάνκα, χτίστηκε ως οχυρωμένη αποικία στις ακτές του Ατλαντικού στις αρχές του 16ου αιώνα. Εξαγοράστηκε από τους Μαροκινούς το 1769. Η οχύρωση με επάλξεις και πολεμίστρες είναι ένα πρώιμο παράδειγμα της Αναγέννησης του στρατιωτικού σχεδιασμού. Είναι ένα εξαίρετο δείγμα των επιρροών μεταξύ των ευρωπαϊκών πολιτισμών και του Μαρόκου.